Rejenerasyon nedir?

Canlılarda kaybolan veya hasar gören bir vücut parçasının yenilenmesi olayına rejenerasyon denir.

Bazı omurgasız hayvanlarda ( yassı solucan, bazı deniz yıldızları ) vücudun kopan kısmı kendini tamamlayarak tam bir organizmaya dönüşebilir. Bu biçimde çoğalma eşeysiz üreme olarak adlandırılır. Örneğin, kertenkelenin kopan parçalarından tekrar bir kertenkele oluşmaz. Sadece kopan kısım kendini yenileyerek kertenkelenin eski kuyruğuna kavuşması sağlanılır.

Ama Planoryada Rejenerasyon yani yenilenme aynı zamanda bir eşeysiz çoğalma şeklidir. Yani Planoryada kopan kısım çoğalarak yeni bir planorya oluşturur. Planoryadan kopan kısımda kendini yenileyerek eski parçasına kavuşur. Bu deniz yızdızlarında da böyledir. Deniz yıldızı kaç Parçaya bölündüyse o kadar deniz yıldızı oluşur.

Rejenerasyon ne şekilde gerçekleşir?

• Hayvanların yenilenme yetenekleri çoğu zaman gelişmişlik dereceleri ile ters orantılıdır.
• Bitkilerin rejenerasyon yeteneği hayvanlardan daha çok yüksektir. Bunun nedeni bitkilerin vücutlarının çeşitli bölgelerinde uyuyan meristemler taşımasıdır. Bir dal, yaprak veya çelikten yeni bir bitki oluşturmak, budama yoluyla bitkiyi gençleştirmek bir tür rejenerasyondur.
• Omurgalı hayvanlardan kertenkele kopan kuruğunu, semender kopan bacağını yeniden oluşturabilir. Fakat yukarıda belirtiğim gibi kopan kuyruk ve bacaktan yeni bir birey oluşmaz.
• İnsanlarda rejenerasyon bazı doku ve organlarla sınırlıdır. Kesilen derinin yada kırılan kemiğin kendisini onarması buna örnektir. Dil ve karaciğeri oluşturan dokuların rejenerasyon yetenekleri yüksektir. Fakat bir çok organın yenilenme yeteneği yoktur. (Bacak, kol, kalp, göz vb.)

rejenerasyon

Rejeneratif biyoloji alanındaki çalışmaların sonucunda elde edilen sistematik bilgilerin pratiğe geçirilmesiyle, hastaların zarar görmüş veya görevini yapamayan organlarının ve dokularının tedavisine yeni bir çözüm arayışından hareketle rejeneratif tıp geliştirildi. Rejeneratif tıp, doku yenilenmesinde rol alan mekanizmaların rejeneratiften yoksun yapılara aktarılarak yenilenme yeteneğinin kazanılmasını amaçlar.

Ayrıca, hızla yaşlanan insan popülasyonunda artan organ nakli ihtiyacı, rejeneratif tıp alanındaki çalışmaların hızlanmasına ve gelişmesine ortam hazırlamıştır. Bu çalışmalara ilham kaynağı olan bazı organizmalar ve onlarda gözlemlenen rejenerasyon yeteneklerine birçok örnek bulunmaktadır.

İnsan vücudunda rejenerasyon

Vücudumuzun fonksiyonelliğini ve bütünlüğünü sağlamak amacıyla diğer gelişmemiş organizmalara kıyasla daha az oranda olsa da kendi kendini belirli sürelerde yeniler, kimi hücreleri ve dokuları belirli periyotlarda yıkıp tekrar oluşturur.

Bu durumla ilgili verilebilecek başlıca en güzel örnekler, bir kısmı alınınca bile kendisini yenileyebilen karaciğerimiz, 5 günde bir epitel dokusunu yenileyen ince bağırsağımız, vücudumuzun taşıma sıvısı kanın yenilenmesi ve her ay endometrium (rahimin iç katmanı) dokunun yenilenmesidir.

Her dokunun rejenerasyon kabiliyeti doku çeşidinin gereklerine göre farklılık gösterir ve insan organ ve dokularının bu sınırlı rejenerasyon kabiliyetini artırmak, rejeneratif biyolojinin temel araştırma konularındandır.

Sözlükte "rejenerasyon" ne demek?

1. Yenileme.

Rejenerasyon kelimesinin ingilizcesi

regeneration

Son eklenenler

opu
npn

Yorumlar

Bu sayfa ait yorum bulunamadı. İlk yorum yapan siz olun.

Yorum ekle

Vazgeç